Movies Ltd

Το παίρνω ανάποδα και ξεκινώ από την έσχατη επίσκεψή μου σε screening venue για να τσεκάρω, στα πλαίσια του προγράμματος Masters τον εβδομηντακοντούτη Arturo Ripstein (Profundo Carmesi, 1996) που θα πρέπει να τον ξέρουμε για δυο πράγματα. Ένα ότι θεωρείται ο πλέον πετυχημένος εν ζωή Μεξικανός σκηνοθέτης της παλιότερης (για να μην παρεξηγούμαστε) γενιάς. Το άλλο δένει με τα παραπάνω ελληνικού ενδιαφέροντος, καθότι είναι το όνομα που υπέγραψε το El Castillo De La Pureza (1973) το οποίο σίγουρα είχε υπόψη του ο Λάνθιμος όταν γύριζε τον Κυνόδοντα. Το Bleak Street (Le Calle de la Amargura, Βαθμολογία: 5/10) εξακολουθεί στη γνωστή πεσιμιστική, πεζοδρομιακά νιχιλιστική δραματουργία της ψυχοσύνθεσης του περιθωρίου, με ηρωίδες δυο σιτεμένες πόρνες που σκοτώνουν άθελά τους ληστεύοντας δυο πελατάκια νάνους-παλαιστές του κάτς. Σωματικός κινηματογράφος τόλμης αλλά και μια αίσθηση σκεβρωμένου που καντηφλιάζει χωρίς να καινοτομεί.

Τα αποδέλοιπα είναι χολυγουντιανός αφρώδης οίνος επί το πλείστο με την πλέον ευτυχή κατάληξη που υπονοώ στον υπέρτιτλο- αλλά υπομόνεψε λιγουλάκι, eh? Το Truth (Βαθμολογία: 5/10) φερειπείν, είναι φωσφανάρ από τη στιγμή που βλέπεις στόρυ και πρωταγωνιστή Robert Redford ως πασίγνωστο άνκορμαν του 60 Minutes (CBS) Dan Rather ότι το πράμα πάει για ταινία με αντι-Bush-ική ατζέντα, κάτι σαν Michael Moore αλλά προς μυθοπλασία μεριά σαναλέμε. Δε είναι κακό, απλά παρτιζάνικο και με ενοχλεί το ότι (εξαιτίας του βιβλίου όπου βασίστηκε ο σκηνοθέτης J. Vanderbilt, σεναρίστας του Zodiac, που γράφτηκε από την παραγωγό του σώου Mary Mapes) η ταινία κάνει εν πολλοίς στην μπάντα τον Dan Rather και πουσάρει τη Mapes, υποδυόμενη από αυτό το τέρας (υποκριτικής) την Καιτούλα (Blanchett) που κάνει το ensemble Dennis Quaid, Topher Grace και σία να φέρνουν σε μαϊντανό.


Λόγος αρκετός για τη νέα ταινία του Scott Cooper (Crazy Heart, Out of the Furnace), το φοβερό χρονικό του αρχιμαφιόζου “Whitey” Bulger που με τη συνεργασία του FBI αιματοκύλησε πριν τριάντα χρόνια τη Βοστώνη. Το Black Mass (Βαθμολογία: 6/10) επαληθεύει δυο πράματα. Το ένα το macho στυλ του συμπαγούς, σκληρού και προβλέψιμου σύμπαντος του Cooper. Το έτερο την υποκριτική επιστροφή του αγνώριστου Johnny Depp σε μια μονοτονική, εφιαλτική ερμηνεία που αντισταθμίζεται επάξια από μια έξυπνα υποστηρικτική γυροβολιά του σταθερά ανερχόμενου Joel Edgerton. Και φθάνω με χαρά στην κορυφαία τριπλέτα του φετινού TIFF, τετραγωνίζοντας το καρέ που άνοιξε το φοβερό Beasts of No Nation. Αν πάντως πιεστώ λίγο, θα ομολογήσω χωρίς ξύλο ότι η Anomalisa (Βαθμολογία: 7/10) αναμενόταν ως η (stop-motion animation) ταινία της χρονιάς, καθότι τόσο ο εξπέρ τεχνίτης Duke Johnson όσο φυσικά ο τρανός Charlie Kaufman ήταν ικανοί λόγοι να εξάψουν τη φαντασία για κάτι πρωτοποριακό. Εν μέρει το πέτυχαν, με συγκινητικά περίτεχνο κατασκευαστικά, φιλοσοφημένα απλό στόρυ όσο και με εικόνες οδυνηρής αλήθειας και γενναίας μελαγχολίας. Όμως δεν έχει μπει ο πήχης εκεί ψηλά όσο στο παρελθόν (Being John Malkovich, Adaptation, The Eternal Sunshine of the Spotless Mind, Synecdoche, New York) του ιδιοφυούς Νεοϋορκέζου.

Τον Ben Wheatley τον ανακάλυψα στο στοιχειωτικό Kill List. Με παρέσυρε στο δολοφονικά ιλαροτραγικό Sightseers και με άφησε αμήχανο στο τερραίν του παραισθησιογόνου A Field In England. Το τρομερό παιδί του νέου βρετανικού σινεμά ξεχύνεται με εμφανώς μπόλικο μπάτζετ και το σχεδόν μη-κινηματογραφίσιμο μετα-καφκικό, αντι-καπιταλιστικό έπος του J.G. Ballard (Crash) να τα κάνει λίμπα στο High-Rise (Βαθμολογία: 7/10). Ο υπεργόητας Tom Hiddleston  και ο θεσπέσιος Jeremy Irons πλαισιώνονται από ένα τσούρμο τυπάρες σε μια ντρογκαρισμένη, ελεεινά ντεκαντάντ συνουσία καταπιεσμένων Εγώ. Με άλλες κουβέντες, ο Ben φκιάνει το δικό του Inherent Vice, με μεγαλύτερη κιόλα επιτυχία από τον Paul Thomas Anderson, καθότι έχει τη διαστροφή εγγενώς συνδεδεμένη στην καλλιτεχνική του φαρέτρα.


Προ 5νταλέπτου έρχεται το Κατινάκι μου (8 ετώνε, μελλοντική ταξιδιωτική συγγραφέας κατά ιδία δήλωση) να με ρωτήσει ποια ταινία μου άρεσε περισσότερο στο TIFF15. To Spotlight (Βαθμολογία: 8/10) λοιπόν του Tom McCarthy ήταν αυτό που μας έστειλε αδιάβαστους κοινό και κριτική με την ακρίβεια, τον ζήλο, το ήθος και το εκτόπισμα της πολυεπίπεδης ανάγνωσής του, έχοντας άξονα το τεράστιο σκάνδαλο παιδεραστίας στους κόλπους της Καθολικής Εκκλησίας στη Βοστώνη όπως το απεκάλυψε (με βραβείο Πούλιτζερ) η Spotlight ομάδα της Boston Globe. Εδώ βρήκα όλα όσα αρνήθηκε πεισματικά να μου δώσει ο Fincher στο Zodiac. Αμεσότητα, ουσία στην εξερεύνηση της αλήθειας που θα δικαιώσει ζωές και θα αποκαταστήσει τη δικαιοσύνη ή για κάποιους την ίδια την πίστη στο Θεό. Ο Michael Keaton μαεστρικά κατευθύνει ένα απαράμιλλο κάστ δημοσιογράφων από το οποίο ξεχωρίζει ο Mark Ruffalo σε ερμηνεία καριέρας (χωρίς να ξεχνώ το Foxcatcher) ενώ ο McCarthy (μετά τον περσινό τραγέλαφο του The Cobbler) δίνει ρέστα με σεμνό σινεμά ουσίας που μεθοδικά και ντόμπρα σε λυτρώνει.

Αναμένοντας την Κυριακή-κοντή –γιορτή με βραβεία και τις πρώτες οσκαρικές προβλέψεις να μορφοποιούνται σύμφωνα με τα πατροποράδοτα Τοροντόνιαν έθιμα. Σε ευχαριστώ TIFF15, για ακόμα ένα χορταστικό έμπας σε μια νέα οσκαρική σεζόν.

Όπως αργότερα, ροβολάς χαρωπά δυο τετράγωνα κοινού που ουρ-εύει για τον The Lobster του Yiorgos, σου μιλώ για κόσμο που γιόμωσε το μεγάλο κινηματοθέατρο The Princes of Wales, σκεπτόμενος ότι τόσο εισιτήρια στην Ελλάδα δε θα έκανε συνολικά όλη τη χρονιά το καμάρι μας. Κι ανεβαίνει μετά από μια υπέροχη εισαγωγή του Cameron Bailey (αρτίστικ ντιρέκτορ του TIFF και γνωστού φιλλέληνος – ρώτα τον Εϊπίδη) για να προλογίσει ο Lanthimos την ταινία, κατεβαίνοντας μετά από 30 δεύτερα πετώντας περίπου μόνο ένα αμήχανο ευχαριστώ και εντζόυ δε μούβυ. Ο Αστακός (Βαθμολογία: 6/10) που δεν τον λιγουρεύτηκα, γιατί δεν είχε την κρυψίνοια του Κυνόδοντα, ενώ φλέρταρε ασύστολα με την υπερβολικά σαχλή βία που δύσκολα περνιέται για πιθανή μεταξύ νοημόνων εκπροσώπων του ανθρωπίνου είδους. Αυτό βέβαια δε σημαίνει ότι αποκλείεται οσκαρικώς, ειδικότερα ως πρωτότυπο σενάριο.

Το ελληνικό weird wave cineπληρώθη από την Αθηνά - Ραχήλ Τσανγκάρη και το Chevalier (Βαθμολογία: 5/10) της. Μια Λανθιμό-τατη στο στυλ σύλληψη παρέας μεσηλίκων σε γιώτ που επιδίδονται σε μια σειρά αγορινίστικους διαγωνισμούς επίδειξης με σκοπό την ανάδειξη του «καλύτερου γενικώς». Με πενιχρό μπάτζετ μα περίσσια παρατηρητικότητα, η Tsangaris δεν προσπερνά το Attenberg όμως έχει δική της φωνή και φεστιβαλική πέραση. Είδα επίσης την επίσημη πρεμιέρα του Καναδού Vallee - το άγνωστο πότε θα βγει στις αίθουσες - Demolition (Βαθμολογία: 6/10) με τον σε δαιμονιώδη φόρμα Jake Gyllenhaal που θύμισε μια ανώτερη εκδοχή του περσινού St. Vincent, μιας και πέτυχα εδώ ξανά τη Naomi Watts που εσχάτως εξανεμίζεται σε δευτερορολάντζες. Η γνωστή ρευστότατη μονταζιέρα και τα αυτοστιγμεί φλασμπάκς για να μη μείνει τίποτα αμάσητο σε ένα στόρυ-ταμάμ για την παρέα Jonze - Kaufmann.


Το κλου της πρώτης μου τετράδας υπήρξε ο νέος Ridley Scott που έχει να κάνει πραγματικά δυνατή ταινία από το Black Hawk Down. Στα γνωστά sci-fi λημέρια λοιπόν ο The Martian (Βαθμολογία: 6/10), ιστορία διάσωσης του στρατιώτη (γράψε λάθος-γουίνκ-αστροναύτη να πω) Matt Damon που έχασε (για να παίξει το ρόλο) ότι βάρος είχε για να το κερδίσει σε χιούμορ και τη γνωστή ανθρωπιά που γκρεμίζει τον αντίπαλο Mark Wahlberg από το θρόνο του everyday Joe στο Χόλυγουντ. Cheeky humor που σε πάει τουρμπίνα παραβλέποντας πως ως κατασκευή και φήλιν ο Αρειανός δεν κρατάει όχι κερί αλλά ούτε σπιρτόξυλο συγκρινόμενος με το (ποιο άλλο) Gravity.

Η φεστιβαλική μου παράδοση επιτάσσει την παρακολούθηση ντοκυμαντέρ και αφότου έκανα τσαφ με τον Μάικ Μούρ (το Where to Invade Next που άρεσε αρκετά καθώς είχε λιγότερο ναρκισσισμό από το Capitalism: A Love Story και περισσότερο από τον εποικοδομητικό πατριωτισμό του Sicko) έπεσα στο Keith Richards: Under The Influence (Βαθμολογία: 5/10) του εσχάτως οσκαροστεφανωμένου Morgan Neville (του μετρίου 20 Feet From Stardom). Όταν με την έξοδο η PRού κοπελιά με ρώτηξε πως το βρήκα, εψεύσθην δίνοντας τρία άστρα, διότι εδώ στον Κάναδα είμεθα ευγενείς στας δημοσίας κριτικάς. Κατ’ιδίαν όμως το βρήκα ως μια καλομελετημένα γκλαμοράιζινγκ κίνηση των πάμπλισιστς γύρω από τον Στόουν(ς)τ Κήθ ώστε να αναδειχθούν οι μπλουζ καταβολές του κι όχι η παροιμιώδης κόντρα του με τον Μικ ή δηλώσεις τύπου «κάπνισα την τέφρα του πατέρα μου» (και «είμαι καλά;»). Η έτερη μετρίου στιγμή το καναδέζικο Closet Monster (Βαθμολογία: 4.5/10) του 26χρονου Newfie Stephen Dunn (ελπιδοφόρος εδώ στο ξεκίνημά του προ 5ετίας με το Swallowed) όπου το πολυφορεμένο γκέη εφηβικό άνγκστ μπολιάζεται με κρονεμβουργιανό μπάντυ χόρορ και μια στάλα Dolan αποκοτιά.


Άφηκα για τα τέλη τα δυνατότερα - οσκαρικότερα. Αρχινόντας από την πρώτη τω όντι οσκαρίλας κατάθεση της χρονιάς από τον διαβόητο The King’s Speech - Les Miserables Tom Hooper που παραδίδει ένα μια σκάλα ανώτερο The Theory Of Everything – τύπου βιομελό για να δώσει στον συναρπαστικού χαμελαιοντισμού (που αναγκαία κράζει «Ντάνιελ Ντέι Λιούις») Eddie Redmayne μοναδική ευκαιρία για μπακ-του-δώθε όσκαρ πρώτου ανδρικού ή ακριβέστερα ανδρόγυνου ρόλου. Συνεπικουρούμενος από μια σαγηνευτικά δυναμική Alicia Vikander (τρέξε δες Ex Machina ΤΩΡΑ) ο Έντι γίνεται The Danish Girl (Βαθμολογία: 6.5/10) αξιοποιώντας ένα σενάριο φετιχιστικού εξαγιασμού του τρανς κινήματος που αποκλείω κατηγορηματικά πως θα αφήσει ασυγκίνητη την Ακαδημία.

Στον αντίποδα, καμιά ωραιοποίηση, καμιά επιτήδευση από τον αμερικανόγιαπωνέζο (με γερμανοσουηδικές ρίζες παρακαλώ) Cary Joji Fukunaga των τηλεοπτικών δαφνών του True Dedective. Δυτική Αφρική, εμφύλιος σπαραγμός, φρίκη της στρατιωτικοποίησης μικρών παιδιών που τελούν εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας βιασθέντα με την κάθε έννοια του όρου από τον αδίστακτο Κομαντάντ Idris Elba. O μικρός αντι-ήρωας Abraham Attah μόλις βραβεύτηκε στη Μόστρα ενώ ο Ίδρις εκτοξεύει ρουκέτες με την ερμηνεία που θα τον φέρει εκεί κοντά που βραβεύτηκε ο Forrest Whitaker για τον ιδίου φυράματος The Last King of Scotland. To Beasts of No Nation (Βαθμολογία: 7.5/10) είναι η πρώτη (και ίσως η μόνη) σημαντική από κάθε άποψη ταινία του 2015, με θεματολογία και εικαστική τόλμη που της αξίζουν πολλά βραβεία, με τον κίνδυνο να αγνοηθεί από τη λευκογεροντοκρατούμενη παστάδα της Ακαδημίας όπως το αντίστοιχου βεληνεκούς περσινό Selma.

Έχω δυο μερόνυχτα – ευκαιρίες που απομένουν για να ψαρέψω την ταινία που θα αρπάξει το χρυσάφι στο τέλος της σεζόν. Που είναι το φετινό The Artist - Argo - 12 Years A Slave - Birdman εδωνάς ρε φίλε; Ψάξε-Ψάξε (μάλλον)-Δε θα το Βρεις…

Γιατί οι επιλογές είναι πάμπολλες και τα όβερλαπς ατελεύτητα στην καθημερινή πάλη των πρώτων 4-5 ημερών οπότε και το Τορόντο δίνει κάθε χρόνο τα ρέστα του. Αυτό δε σημαίνει ότι παραβλέπω την περίφημη ιδέα να παιχτεί (η προσφάτως εκθρονήσασα τον Πολίτη Κέην – κατά Sight & Sound - από την κορυφή των σημαντικότερων ταινιών από καταβολής κινηματογράφου) το Hitchcocian Vertigo (1958) στο Roy Thomson Hall, με συνοδεία συμφωνικής ορχήστρας, χαιρετισμό της Kim Novak και ελεύθερη είσοδο για το κοινό στο κλείσιμο του δεκαημέρου (10-20 Σεπτέμβρη) που το Τορόντο γίνεται η μετρόπολις του σινεμά. Όμως, παρά τη σχετική οπισθοχώρηση μετά την επανάκαμψη της Μόστρα και τη cineχιζόμενη παρεμβολή του Telluride, το TIFF είναι Chariots of Fire, Slumdog Millionaire και εσχάτως Argo, δηλαδή ο βατήρας για οσκαρικές νίκες από το πουθενά κι άλλες (πληθώρα) οσκαρικές υποψηφιότητες.

Αντιλαμβάνομαι την τάση που δείχνει στροφή σε μια λογική - μαικήνα στυλ Cannes, όπου μέσα από χιλιάδες αιτημάτων προβολής (6.118 έναντι 5.671 πέρσι) κορφολογούνται τα βαριά ονόματα ομού με μια ευρεία σπορά διεθνούς ταλέντου. Εδώ θα δεις ανερυθρίαστα τον Jafar Panahi να ταλαιπωρεί το Taxi του (τακτικότατος πελάτης) και λίγο πιο κάτω να βοά ο Rdley Scott (The Martian) με Matt Damon σε λουσάτο 3D. Και παρότι θυμώνω λίγο που δεν υπάρχει Spielberg (Bridge of Spies) ή τα πουλέν των φετινών Oscars The Revenant (Iniarritu με Di Caprio) και Joy (David O.Russel με το γνωστό υπερταλαντούχο μπουλούκι) χαίρομαι με το ηχηρό καμπάκ του φασαριόζου όλτρα λίμπεραλ Michael Moore (Where We Invade Next?) και αδημονώ, φαντασιώνοντας απτατώρα τις περιώνυμες ουρές γύρω από το τετράγωνο των διαχρονικών βένιουζ (TIFF Lightbox-Roy Thomson Hall -Princess of Wales και Scotiabank/Cineplex τα κυριότερα εξ’αυτών) για μια φούχτα οσκαροφανούς χρυσαφιού.


Βαθιά ανάσα και: The Danish Girl (Tom Hooper με φρέσκο νικητή - Theory of Everything - Redmayne και ιλιγγιωδώς ανερχόμενη Vikander του Ex Machina). Beasts of No Nation (Cary Fugunaga της βραβευμένης πρώτης σεζόν του True Detective με Idris Elba). Black Mass με αγνώριστο καραφλοειδή Johnny Depp ο οποίος επιστρέφει φουριόζος στην υποκριτική αξιώσεων. Spotlight με δυνατό ensemble και Michael Keaton να ζητά το χρωστούμενο από τον περσινό Birdman. Anomalisa του Charlie Kaufman (Being John Malcovitch, Synecdoche, New York) άνευ σχολίου (ξέρεις). High Rise του αρχιταλενταρά Ben Wheatley (Kill List, Sightseers). Και ων ουκ έστιν αριθμός. Γιατί η ζωή ξεκινά μετά τα 40, κύριος. Ναι; Ωριμάσαμε-δεν παλιώσαμε, ναι. Κι όπως λέμε εμείς εδώ στο Τρόντοου…We’ve Been Expecting You!